Ukwenyuka kwezinga lolwandle kubeka engcupheni enkulu emazweni asathuthuka asePacific Small Island.
Ukwanda kwezilwandle kubangela ukungena kwamanzi anosawoti emalensini nasemithombo yamanzi ahlanzekile, okubeka engcupheni amanzi okuphuza aphephile futhi kusongela ukuhlanzeka okuyisisekelo kanye nempilo yomphakathi. Ukwanda kwezinga lolwandle kunciphisa nomhlaba olimekayo, kuphazamisa ukukhiqizwa kwezitshalo okuyisisekelo kanye nemithombo yokudla yasogwini esekela ukudla kwasendaweni kanye nomnotho. Cishe ama-70% emindeni yaseziqhingini zasePacific ithembele kwezolimo ukuze iziphilise, kanti imiphakathi eminingi yasogwini nayo ithembele ekudobeni ngamatshe angaphansi komhlaba njengengxenye yesakhiwo sayo sokuphepha kokudla.
Lokhu kuhlanganiswa kokugcwala kwamanzi ogwini, ukungcoliswa kwamanzi anosawoti, isimo sezulu esibi kanye nemvelo eyonakele kakade kuthinta:
Intuthuko ku-SDG 6 (Amanzi Ahlanzekile Nokuhlanzeka) ayilungile ezimweni eziningi zasePacific, futhi ukwanda kolwandle kukhulisa ukungavikeleki kwamanzi kanye nobuthakathaka bokuziphilisa obuhambisana nawo kulo lonke isifunda.
Isayensi, ubuchwepheshe kanye nokusungula izinto ezintsha (STI) – okuhlanganisa nokuqapha izinga lolwandle, ukwenziwa kwemodeli ogwini kanye namanzi angaphansi komhlaba, ingqalasizinda yamanzi eqinile, ukuvikelwa okusekelwe emvelweni kanye nokuzivumelanisa nezimo okuholwa ngumphakathi – kubalulekile ukusekela izinqumo ezisekelwe ebufakazini kanye nesenzo esifanele endaweni. Kodwa-ke, ukuhumusha ulwazi lwesayensi lube yinqubomgomo kanye nokutshalwa kwezimali kusalokhu kungalingani kulo lonke elasePacific.
Kungani lokhu kwenzeka, kungani manje: Njengoba imiphumela yesimo sezulu ishesha futhi izinqubo zomhlaba wonke zilungiselela izingxoxo ngezimali zesimo sezulu, ukulahlekelwa kanye nomonakalo, kanye nentuthuko esimeme, i-UN STI Forum inikeza ipulatifomu efike ngesikhathi yokuphakamisa imibono yasePacific nokuvumelanisa isayensi nenqubomgomo kanye nezezimali ukusekela ukuqina.
13:15 – 13:30 | Amazwi okuvula
Abameleli abaphezulu abavela kwi-Permanent Missions yase-Australia naseFiji, kanye Robert Dijkgraaf (uMongameli okhethiwe, uMkhandlu Wezesayensi Yomhlaba Wonke), uzovula iseshini, ebeka indawo yengxoxo futhi egcizelela ukuphuthuma kokuphakama kwezinga lolwandle emazweni Asathuthuka aseziqhingini ezincane zasePacific.
13:30 – 14:00 | Izethulo eziyinhloko zochwepheshe
Imibono emithathu yochwepheshe izokwakha ingxoxo:
14:00 – 14:25 | Ingxoxo yephaneli
Ingxoxo ehleliwe ehlanganisa izikhulumi kanye nosihlalo abasebenzisana nabo ukuze kuhlolwe izinselelo namathuba abalulekile, okuhlanganisa ukuxhumana phakathi kokuphakama kolwandle, ukuphepha kwamanzi, kanye nendlela yokuphila, kanye nezindlela zokuqinisa ukuhambisana kwesayensi, inqubomgomo kanye nezezimali.
14:25 – 14:45 | Imibuzo Nezimpendulo Zezilaleli kanye namazwi okuvala
Ukuxoxisana okusebenzisanayo nabahlanganyeli, kulandelwe ukuzindla kokuvala okuvela kosihlalo ababambisene nabo.
Isithombe ngu UKiril Dobrev on Unsplash